‘Waar heb je het over?’
‘Wat ik weet,’ antwoordde Lily kalm.
Ze keek naar haar schoonmoeder.
“Net zoals ik weet dat Gloria een nabestaandenpensioen ontvangt, ook al leeft haar man nog, en dat ze alcohol verkoopt zonder vergunning of officieel inkomen.”
Een doodse stilte daalde neer over de kamer.
Gloria’s vrienden wisselden blikken. Gloria verstijfde, met open mond.
‘Jij… jij bespioneerde me,’ wist ze er uiteindelijk uit te persen.
‘Nee.’ Lily schudde haar hoofd. ‘Ik heb gewoon een klein onderzoekje gedaan. Nadat jij en Alex gisteren een scène maakten over mijn salaris, werd ik nieuwsgierig naar hoe jullie je geld uitgeven, en ik heb een hoop interessante dingen ontdekt.’
‘Dat is laster!’, gilde haar schoonmoeder. ‘Je kunt niets bewijzen.’
‘Dat kan ik,’ antwoordde Lily kortaf. ‘Ik heb al het nodige bewijsmateriaal, en als je me blijft onder druk zetten, bedreigen of, God verhoede, fysiek geweld gebruikt, zal ik dit bewijsmateriaal aan de bevoegde autoriteiten overhandigen.’
Gloria werd lijkbleek. Haar vriendinnen verstijfden zichtbaar.
‘Nou, we moeten gaan,’ zei Ashley bezorgd. ‘Zakelijke verplichtingen, weet je.’
Ze namen snel afscheid en vertrokken, waardoor Gloria alleen achterbleef met haar schoondochter en zoon.
‘Wat heb je gedaan?’ siste haar schoonmoeder toen de deur achter de vrienden dichtviel. ‘Besef je wel dat ik door jouw beschuldigingen in de gevangenis kan belanden?’
‘Ik begrijp het,’ knikte Lily. ‘Net zoals ik begrijp dat Alex een hoge boete kan krijgen voor belastingontduiking, maar ik wil niet dat het zover komt.’
‘Wat wil je dan?’ vroeg Alex zachtjes, terwijl hij zijn vrouw aankeek alsof ze een vreemde was.
‘Ik wil dat het geld in ons gezin eerlijk verdeeld wordt, zodat alle gezinsleden aan hun behoeften kunnen voldoen, niet alleen jouw moeder,’ antwoordde Lily.
‘Ik wil dat je nooit meer je hand tegen me opheft,’ voegde ze er simpelweg aan toe. ‘Ik wil dat mijn salaris van mij blijft.’
‘En wat als ik het er niet mee eens ben?’ vroeg Gloria uitdagend.
‘Dan stuur ik al het verzamelde materiaal naar de bevoegde autoriteiten,’ haalde Lily haar schouders op, ‘en zie ik wel wat er gebeurt.’
Haar schoonmoeder staarde haar vol haat aan.
‘Je zult hier spijt van krijgen,’ siste ze door haar tanden. ‘Ik zweer het, je zult er vreselijke spijt van krijgen.’
Ze greep haar tas en stormde het appartement uit, waarbij ze de deur luid achter zich dichtgooide.
Alex en Lily bleven alleen achter.
‘Wat nu?’ vroeg hij na een lange stilte.
‘Ik weet het niet,’ antwoordde Lily eerlijk. ‘Het hangt van jou af, Alex – of je eindelijk volwassen kunt worden en een echtgenoot en vader kunt zijn, in plaats van alleen maar mama’s kleine jongen.’
Hij deinsde achteruit alsof hij geraakt was.
“Ik hou van mijn moeder. Ze heeft haar hele leven aan mij gewijd.”
‘Ik weet het,’ zei Lily zachtjes. ‘En ik vraag je niet om tussen mij en haar te kiezen. Ik vraag alleen om respect en gelijkheid. Is dat te veel gevraagd?’
Alex bleef stil en staarde naar de vloer.
Plotseling ging Lily’s telefoon. Ze keek op het scherm. Het was haar broer, Anton van het pensioenfonds.
‘Ja, Anton,’ antwoordde ze, terwijl ze opzij stapte.
‘Lily, ik heb nagekeken waar je naar vroeg.’ De stem van haar broer klonk bezorgd. ‘Je schoonmoeder ontvangt inderdaad een nabestaandenpensioen.’
« En weet je wat? Er is een overlijdensakte van haar man, James Smith, in de database, gedateerd vijftien jaar geleden. »
‘Maar dat is onmogelijk,’ fluisterde Lily. ‘Ik heb hem een jaar geleden nog gezien. Hij leeft nog.’
‘Dan is het certificaat vervalst,’ zei Anton serieus. ‘En dat is een strafbaar feit, Lily. Het vervalsen van documenten en grootschalige fraude, gezien het aantal jaren dat ze deze betalingen al ontvangt.’
Lily wierp een blik op Alex, die aandachtig naar het gesprek luisterde.
“Dankjewel, Anton. Ik bel je zo terug.”
Ze hing op en keek haar man in de ogen.
‘Je moeder heeft de overlijdensakte van je vader vervalst,’ zei ze zachtjes. ‘Vijftien jaar geleden. Ze heeft al die tijd illegaal een pensioen ontvangen.’
Alex werd bleek.
‘Dat kan toch niet waar zijn?’
Lily schudde haar hoofd.
“En nu begrijp ik waarom ze zo nerveus is. Dit is niet zomaar een administratieve overtreding, Alex. Dit is een strafbaar feit.”
Haar man liet zich op de bank zakken en greep naar zijn hoofd.
“Wat gebeurt er nu?”
‘Dat hangt van jou af,’ herhaalde Lily, ‘en van je moeder.’
Op dat moment werd er hard op de deur geklopt. Lily schrok en Alex hief zijn hoofd op alsof hij uit een roes ontwaakte.
‘Wie zou dat kunnen zijn?’ mompelde hij.
Lily liep naar de deur en gluurde door het kijkgaatje. Op de overloop stonden twee mannen in nette pakken en een vrouw van middelbare leeftijd met een map documenten.
‘Wie is daar?’ vroeg ze zonder de deur open te doen.
‘De belastingdienst en een vertegenwoordiger van het pensioenfonds,’ antwoordde een van de mannen officieel. ‘We moeten met mevrouw Gloria Smith en meneer Alex Smith spreken.’
Lily keek verward naar haar man.
“Het zijn de belastingdienst en het pensioenfonds die naar jou en je moeder informeren.”
Alex werd nog bleker.
“Je hebt ze daadwerkelijk informatie gestuurd.”
‘Nee.’ Lily schudde haar hoofd. ‘Ik had geen tijd om iets te versturen.’
Ze draaide zich weer naar de deur.
“Gloria is er niet. Ze is net vertrokken. En wat wilt u met mijn man bespreken?”
« Verificatie van inkomen en belastingbetalingen, » luidde het droge antwoord. « Ook informatie over de illegale ontvangst van een nabestaandenpensioen door mevrouw Smith. »
In paniek rende Alex naar Lily toe.
“Maak de deur niet open. Zeg dat ik niet thuis ben.”
‘We weten dat meneer Smith thuis is,’ klonk de stem van achter de deur. ‘We hebben een huiszoekingsbevel. Als u niet vrijwillig opendoet, zijn we genoodzaakt de politie te bellen.’
Lily haalde diep adem en keek naar haar man.
“Het is beter om het open te maken, Alex. Anders wordt het alleen maar erger.”
Met trillende handen maakte ze het slot los en opende de deur. De inspecteurs betraden onmiddellijk het appartement, waardoor een sfeer van formaliteit en spanning ontstond.
‘Meneer Smith,’ zei een van de mannen tegen Alex, ‘hoofd belastinginspecteur Richard Cooper.’
“Wij hebben informatie ontvangen dat u zakelijke activiteiten uitvoert zonder registratie en belasting ontduikt.”
‘Welke bedrijfsactiviteiten?’ probeerde Alex te protesteren, maar zijn stem verraadde zijn angst.
‘Computerreparatie en -onderhoud,’ vervolgde de inspecteur kalm, terwijl hij zijn map opende. ‘We hebben overzichten van verschillende klanten, bonnen voor onderdelen en schermafbeeldingen van uw online advertenties.’
« Voorlopige berekeningen tonen aan dat u alleen al in het afgelopen jaar minstens dertigduizend dollar aan illegale inkomsten heeft verdiend. »
Alex liet zich in een stoel zakken.
Op dat moment stapte de vrouw van het pensioenfonds naar voren.
“En waar kunnen we juffrouw Gloria Smith vinden?”
‘Ze woont apart,’ antwoordde Lily.
“We kennen haar adres.” De vrouw knikte. “Onze collega’s zijn er al.”
« Feit is dat we informatie hebben waaruit blijkt dat ze al vijftien jaar illegaal een nabestaandenpensioen ontvangt. »
“Na onderzoek bleek dat de overlijdensakte van haar man, James Smith, vals was. Hij leeft nog en woont momenteel in Boston.”
Alex bedekte zijn gezicht met zijn handen.
‘Dat kan niet,’ mompelde hij. ‘Mama zou dat nooit doen.’
‘Helaas zou ze dat wel kunnen,’ zei de vertegenwoordiger van het pensioenfonds droogjes.
« Bovendien staat mevrouw Smith officieel geregistreerd als werkloos en ontvangt zij de bijbehorende uitkering. Volgens onze gegevens verkoopt zij echter zelfgemaakte alcoholische dranken zonder de vereiste vergunning. »
Lily stond tegen de muur geleund, alsof ze naar een surrealistisch toneelstuk keek. Ze had geen verklaringen verstuurd.
Wie had de autoriteiten dan ingelicht over de plannen van haar schoonmoeder en echtgenoot?
Het volgende uur werd hun appartement grondig doorzocht. Ze vonden Alex’ notitieboekje met een lijst van klanten en ontvangen bedragen, dozen met computeronderdelen, bonnetjes en facturen. Alles was zorgvuldig gedocumenteerd en geregistreerd.
Alex werd voor een verhoor naar de belastingdienst geroepen. Voordat hij wegging, wierp hij een verbijsterde, bijna smekende blik op Lily, maar zij schudde alleen haar hoofd.
“Ik heb niets gestuurd, Alex. Echt waar.”
Nadat de inspecteurs en haar man waren vertrokken, kon Lily eindelijk weer op adem komen.
Cheryl werd wakker uit haar middagdutje en het was tijd om haar te voeden, te verschonen en met haar te spelen. De alledaagse moedertaken kalmeerden haar op een vreemde manier en brachten een gevoel van normaliteit terug in deze waanzinnige dag.
‘s Avonds belde Kathleen van de belastingdienst.
‘Je zult het niet geloven,’ fluisterde ze opgewonden in de telefoon, ‘maar de klacht tegen je schoonmoeder en je man is ingediend door de vader van je man, James Smith.’
« Blijkbaar ontdekte hij per ongeluk dat hij als overleden stond geregistreerd toen hij een certificaat aanvroeg. Kun je je dat voorstellen? »
Lily was sprakeloos van verbazing.
Wat een onverwachte wending.
Alex’ vader, die Gloria jarenlang als iemand had beschouwd die uit haar leven was verdwenen, had haar zo’n klap toegebracht.
‘En wat gebeurt er nu?’ vroeg Lily.
« Gloria wordt strafrechtelijk vervolgd voor grootschalige fraude en documentvervalsing, » antwoordde Kathleen. « Ze zal alle onrechtmatig ontvangen betalingen moeten terugbetalen – ongeveer tweehonderdduizend dollar. »
« Uw echtgenoot zal hoogstwaarschijnlijk een forse boete krijgen voor onbetaalde belastingen. »
Na dat gesprek voelde Lily een vreemde leegte. Ze had dit einde niet gewild. Ze wilde alleen een beetje rechtvaardigheid – de mogelijkheid om haar eigen geld te beheren – en in plaats daarvan was een heel gezin verscheurd.
Alex kwam laat in de avond terug, mager en zwijgend. Hij ging naar de keuken en schonk zichzelf wat water in.
‘Hoe is het gegaan?’ vroeg Lily voorzichtig.
‘Wat denk je ervan?’ snauwde hij. ‘Ze berekenen belasting over drie jaar, met boetes en sancties erbij, bijna een half miljoen.’
“Waar moet ik dat soort geld vandaan halen? Misschien kan ik een betalingsregeling treffen?”
Alex trok een bittere glimlach.
« Je kunt het over twee jaar spreiden, maar het blijft een enorm bedrag, en het zal nog veel erger zijn voor moeder. »
« Ze riskeert een echte gevangenisstraf en dat is allemaal jouw schuld en die verdomde creditcard van je. »
‘Maar ik heb niets opgestuurd,’ wierp Lily tegen. ‘Het was je vader die de aangifte heeft gedaan.’
‘Je vader?’ Alex keek haar ongelovig aan. ‘Hoe weet je dat?’
« Een vriend van me van de belastingdienst belde me. Je vader ontdekte per ongeluk dat hij als overleden stond geregistreerd en heeft aangifte gedaan. »
Alex liet zich in een stoel zakken en bedekte zijn gezicht met zijn handen.
Wat een nachtmerrie.
Lily kwam voorzichtig dichterbij en legde een hand op zijn schouder.
